GALERİ

Başkan Erdoğan 2019 yılının Göbeklitepe yılı ilan edildiğini açıkladı! İşte Göbeklitepe hakkında bilinmesi gerekenler

AK Parti Grup Toplantısı'nda önemli açıklamalarda bulunan Başkan Erdoğan, 2019 yılının Göbeklitepe yılı ilan edildiğini açıkladı. Şanlıurfa'da bulunan Göbeklitepe, arkeoloji tarihinin en büyük keşiflerinden birisi olarak değerlendiriliyor. Peki, Göbeklitepe nerede? Göbeklitepe'nin önemi nedir? İşte konuya dair en çok merak edilenler...

Başkan Erdoğan, AK Parti Grup Toplantısı'nda gündeme yönelik önemli açıklamalarda bulundu. Kültür sanat konusuna da değinen Erdoğan, 2019 yılının Göbeklitepe yılı olduğunu açıkladı. Derlediğimiz haberimizde Göbeklitepe hakkında merak edilenlere değindik. Peki, Göbeklitepe nerede? Göbeklitepe'nin önemi nedir?

GÖBEKLİTEPE NEREDE? İŞTE COĞRAFİ KONUMU

Göbeklitepe, Şanlıurfa'nın 20 kilometre kuzeydoğusundaki Örencik köyü yakınlarında, yaklaşık 300 metre çapında ve 15 metre yüksekliğinde geniş görüş alanına hakim bir konumda yer almaktadır.

GÖBEKLİTEPE, TARİHİN BİLİNEN İLK VE EN BÜYÜK TAPINAĞI

Neolitik döneme ait Göbeklitepe, ilk tapınağın dolayısıyla yeryüzündeki ilk inancın merkezi olabilmesi açısından önemli. Bu bölgede yaklaşık 20 tapınak tespit edilmiş ve şu ana kadar yalnızca 6 tapınak gün ışığına çıkartılmıştır.

EN ESKİ YAPITTAN 7500 YIL DAHA ESKİYE AİT

Göbeklitepe bu zamana kadar bilinen en eski yapıt ve tapınaktan 7500 yıl daha eskiye ait. Göbeklitepe'nin keşfine kadar bilinen en eski tapınak ise Malta'da bulunmakta ve 5000 yaşında. Ayrıca Stonehenge'den 7000, Mısır piramitlerinden ise 7500 yıl daha yaşlı.

KAYALARIN BİÇİMLENDİRİLMESİ VE TAPINAĞIN İNŞASI

Göbeklitepe'nin inşa edildiği dönemde insanoğlu bitki toplayan ve hayvanları avlayan küçük gruplar halinde sürekliliğini sağlıyordu. Kayalık bölgelerden, büyük sütunların ve ağır taşların el arabaları ve yük hayvanları olmadan 2 kilometre taşınarak Göbeklitepe'ye getirilmesi için muhtemelen tarihte insanların ilk defa bu kadar kalabalık bir şekilde bir arada olması gerekmişti

MAĞARA DUVARLARINDAKİ RESİMLERDEN KABARTMA HAYVAN FİGÜRLERİNE

Mağarada duvarlarındaki avcılığı temsil eden resimlerden ziyade burada hayvan figürleri tek ve kabartma olarak işlenmiş, sanatsal açıdan farklı bir anlayışı etkileyici biçimde yansıtmaktadır. Taşlar üzerinde işlenmiş akrep, tilki, boğa, yılan, yaban domuzu, aslan, turna ve yaban ördeği figürleri yer almaktadır. Bir kısım arkeoloğa göre bu hayvan figürleri tapınağı ziyaret eden farklı kabilelerin sembolü olarak nitelendiriliyor.

BUĞDAYIN ATASI GÖBEKLİTEPE'DE

Bölgede yapılan araştırmalar ve elde edilen bulgular doğrultusunda önemli kültür bitkisi olan ve yüzlerce genetik varyasyonu bulunan buğdayın atasının ilk olarak Göbeklitepe eteklerinde yetiştiği ortaya çıkarıldı.

T SÜTUNLARDA YER ALAN 3 BOYUTLU ASLAN FİGÜRÜ

Arkeologlar boyları 3 ile 6 metre arasında değişen T biçimindeki sütunların stilize edilmiş insan figürleri olduklarını düşünüyorlar. Sütunlar üzerine yansıtılan diğer figürlerden farklı olarak aşağı doğru iner şekilde tasvir edilen 3 boyutlu aslan kabartması dikkat çekiyor. Bu ve diğer aslan figürleri neolitik dönemde aslanların Anadolu'da yaşamış olma ihtimalini güçlendiriyor. İnsanları temsil eden T sütunlarının ağırlıkları 40 ile 60 ton arasında değişiyor.

SIVI KULLANILARAK YAPILAN TÖRENLER

Arkeologlar tapınak kalıntılarındaki zeminlerinin özellikle sıvıyı geçirmeyecek şekilde yapıldığına dikkat çekiyor. Buradan, törenleri ne olduğu şu an kesinleşmese de bir sıvı (kan, su, alkol v.b.) eşliğinde gerçekleştirdikleri fikri oluşuyor.

TARIMLA DEĞİL TAPINAKLA GELEN YERLEŞİK HAYAT

Göbeklitepe, yıllardır tarih derslerinde öğretilen "göçebe toplulukların tarımı öğrenerek yerleşik hayata geçtiği" tezini de çürütüyor. Yerleşik hayata geçişin çiftçilik ve hayvancılığın ortaya çıkışıyla birlikte gerçekleştiği düşünülüyordu. Schmidt'e göre ise avcı ve toplayıcı toplulukların Göbeklitepe gibi dini merkezlerde sürekli olarak bir araya gelmelerinin sonucunda yerleşik hayata geçilmiştir.

BİZE ULAŞIN